Jeremi Przybora – matura’33

przybora620

Urodził się w rodzinie szlacheckiej, jako najmłodsze z trojga dzieci (starszy o 11 lat brat Wiesław i starsza o 7 lat siostra Halina). Ojciec, Stefan Przybora, był inżynierem-cukiernikiem, właścicielem fabryki słodyczy oraz cukierni w Warszawie; matka, Jadwiga z domu Kozłowska, zajmowała się domem.
Ukończył ewangelickie Gimnazjum im. Mikołaja Reja w Warszawie, a potem studiował w Szkole Głównej Handlowej i anglistykę na Uniwersytecie Warszawskim, których to studiów nie skończył.
Przez lata związany z Polskim Radiem, przed wojną spiker w rozgłośni warszawskiej, po wojnie pracował w Rozgłośni Pomorskiej Polskiego Radia w Bydgoszczy, gdzie współtworzył cykl audycji satyrycznych „Pokrzywy nad Brdą”. Po powrocie do Warszawy pracował w redakcji rozrywki, gdzie stworzył Radiowy Teatrzyk „Eterek”. Lektor Polskiej Kroniki Filmowej, autor tekstów piosenek, książek, pisał libretta teatralnych spektakli (m.in. polskiej wersji „Piotrusia Pana” z muzyką Janusza Stokłosy, w reżyserii Janusza Józefowicza), scenarzysta filmu „Upał” w reż. Kazimierza Kutza.
Z Jerzym Wasowskim poznał się w radiu podczas oblężenia Warszawy w 1939 (był wówczas spikerem). Podczas powstania warszawskiego prowadził audycje w cywilnej rozgłośni Polskiego Radia, uruchomionego 9 sierpnia[2]. Po wojnie spotkał się w 1948 z Wasowskim i wówczas zaproponował mu pisanie muzyki do swych tekstów.
Ojciec modelki i prezenterki Marty Przybory oraz Konstantego Przybory, specjalisty w dziedzinie reklamy[3].
Postanowieniem prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego z dnia 3 maja 1997, za wybitne zasługi dla kultury polskiej, za osiągnięcia w twórczości artystycznej i pracy literackiej, został odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski[4] .
Zmarł w nocy z 3 na 4 marca 2004, pochowany został na cmentarzu ewangelicko-reformowanym w Warszawie.

Twórczość

Gburlet („W tym szaleństwie jest metoda” Kabaret „Stodoła” 1957)
Spacerek przez „Eterek” (1957)
Listy z podróży (1964)
Baśnie Szeherezadka (1966)
Listy z podróży. Poczta druga (1969)
Kabaret Starszych Panów. Wybór (1970)
Miłość do magister Biodrowicz (1972)
Kabaret Starszych Panów. Wybór drugi (1973)
Dziecko Szczęścia. Listy z Podróży. Poczta trzecia (1975)
Divertimento (1976)
Mieszanka firmowa (1977)
Uwiedziony (1978)
Ciociu, przestrasz wujka (1979)
Kabaret jeszcze Starszych Panów (1980)
Teatr Nieduży (1980)
Piosenki, które śpiewałem sam lub z Przyjacielem (1990)
Piosenki, które śpiewali inni (1991)
Autoportret z piosenką (1992)
Nieszczęśliwy wypadek podczas wniebowzięcia (1994)
Przymknięte oko opaczności. Memuarów cz. I (1994)
Kabaret Starszych Panów I (1995)
Przymknięte oko opaczności. Memuarów cz. II (1998)
Zdążyć z happy endem. Memuarów cz. III (1998)
… słówko rymowane jak co roku (2000)
Piotruś Pan – libretto musicalu (2001)
Piosenki prawie wszystkie (2001)
Przymknięte oko opaczności (2004)

Nagrody i wyróżnienia
Nagroda Min. Kultury i Sztuki III st. za twórczość radiowo-telewizyjną – 1973[5]
Złoty Mikrofon – 1973[6]
Diamentowy Mikrofon – 1995

Ciekawostki

Jeremi Przybora w 1995 r. otrzymał tytuł Honorowego Starosty Kutnowskiego. Od 2005 r. w Kutnie corocznie odbywa się Ogólnopolski Konkurs Piosenek Jeremiego Przybory Stacja Kutno[7].
Odniesienia w kulturze[edytuj | edytuj kod]

W oparciu o utwory Jeremiego Przybory i Jerzego Wasowskiego powstał spektakl „Zimy żal” w reżyserii Magdy Umer.
W 2004 roku Grzegorz Turnau nagrał płytę „Cafe Sułtan” zawierającą utwory Jeremiego Przybory. W tym samym roku polski wokalista jazzowy Janusz Szrom powołał do życia jazzową formację Straszni Panowie Trzej, która nagrała album z piosenkami z Kabaretu Starszych Panów w opracowaniu jazzowym.
W 2010 r. Maciej Maleńczuk i Paweł Kukiz nagrali album „Starsi Panowie”, zawierający 11 utworów z Kabaretu Starszych Panów. Gościnnie na płycie wystąpiły także Kayah, Renata Przemyk i Ewelina Flinta[7].
We wrześniu 2010 nakładem wydawnictwa Agora ukazał się tom korespondencji między Agnieszką Osiecką i Jeremim Przyborą z lat 1964-1966 pt. „Agnieszki Osieckiej i Jeremiego Przybory listy na wyczerpanym papierze” (ISBN 978-83-268-0078-8). Za zgodą Agaty Passent, córki Osieckiej, i Konstantego Przybory, syna Jeremiego, opublikowano korespondencję ludzi związanych głębokim uczuciem.
W dniu 8 grudnia 2011 Narodowy Bank Polski wprowadził do obiegu monety upamiętniające Jeremiego Przyborę i Jerzego Wasowskiego, o nominałach:
10 zł wykonaną stemplem lustrzanym w srebrze,
10 zł wykonaną stemplem lustrzanym w srebrze (kwadrat),
2 zł wykonaną stemplem zwykłym ze stopu Nordic Gold[8].
Na podstawie listów miłosnych Agnieszki Osieckiej i Jeremiego Przybory w Teatrze Polskim w Warszawie wystawiono spektakl „Listy na wyczerpanym papierze” w reżyserii Leny Frankiewicz[9] Premiera odbyła się 26 września 2013 roku.

Piosenki z tekstami Jeremiego Przybory

„Antonina” (muzyka Wojciech Gąssowski, wyk. Test)
„Deszcz” (muzyka Jerzy Wasowski, wyk. Maria Koterbska)
„Ja dla pana czasu nie mam” (muzyka Jerzy Wasowski; z repertuaru Hanny Banaszak)
„Jak pan mógł” (muzyka Jerzy Wasowski; z repertuaru Hanny Banaszak)
„Nie mówimy, że to miłość” (muzyka Camillo Bargoni, Al Stillman, wyk. Maria Koterbska)
„Panienka z temperamentem” (muzyka Jerzy Wasowski; z repertuaru Hanny Banaszak, Magdy Umer, Anny Marii Jopek)
„Ja pana z sobą zabiorę” (muzyka [Jerzy Wasowski]; z repertuaru Kaliny Jędrusik, Magdy Umer)

JERE2-JM.JPG

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>